Het 36^e internationale Nietzsche-congres, het jaarlijkse wederkerende initiatief van de Friedrich Nietzsche Stiftung en het Nietzsche-Gesellschaft e.V., vindt dit jaar plaats van donderdag 15 oktober tot en met zondag 18 oktober. Uiteraard weer in Naumburg an der Saale. De titel luidt voor 2026 ‘Arendt | Nietzsche – Genealogien, Affinitäten, Differenzen’. Een keuze en een titel die zeer uitnodigend werken. Het geheel staat onder wetenschappelijke leiding van de Deen Prof. Dr. Christiaan Benne en de in Berlijn werkzame Prof. Dr. Eva Geulen.

Het congres van 2025 resoneerde ook al op een actuele thema namelijk de techniek. De over elkaar heen buitelende berichten over artificiële intelligentie zouden een tweede editie legitimeren ware het niet dat andere ontwikkelingen even actueel en dreigend zijn. Ontwikkelingen in politiek, machtsstructuren en totalitair denken en handelen waardoor de keuze voor Hannah Arendt zeer treffend genoemd mag worden. Zie bijvoorbeeld ook de blog https://friedrichnietzsche.nl/nietzsche-blog/vita-activa-oder-vom-tatigen-leben/

Bovendien vinden de lezingen plaats in een deel van Duitsland (Sachsen-Anhalt) waar ressentiment hoogtij viert, door de grote goegemeente niet als zodanig herkend maar wel verfijnd geëxploiteerd wordt. Of om het anders te zeggen; aandacht voor het denken van Hannah Arendt is hard nodig in deze tijd. Wanneer je het programma in Naumburg bestudeert belooft het een interessant congres te worden.

Een greep uit de lezingen

Onderstaande lezingen geven slechts enkele voorbeelden weer. Het programma is uitgebreider en is zo opgezet dat de geïnteresseerde zijn/haar eigen keuze tussen diverse locaties kan maken:

Donderdag 15 oktober:

• Dem Wollen entkommen: Arendt über Nietzsche und die Möglichkeit einer Ethik und Politik jenseits des Willens (Sophie Loidolt, Darmstadt)

• Wahrheit, Politik, Presse. Arendt und Nietzsche lesen Zeitung (Felix Christen, Heidelberg)
  
  

Vrijdag 16 oktober: 

• Die Gegenwart der Gewalt verstehen. Nietzsche und Arendt im Gespräch (Katrin Meyer, Bazel)

• Sokrates, Nietzsche, Arendt und das Problem der Wahrheit (Helmut Heit, Weimar)

• Nietzsche und Arendt über den Mut (Eva Geulen, Berlijn)

• Anfang als Metamorphose: Verantwortlichkeit bei Arendt und Nietzsche (Anne-Marie Simon, Washington)

• Nietzsche und der Wille zur Macht in Arendts Origins of Totalitarianism (Mat Messerschmidt, Chicago)

• Die Hauptzüge der Macht bei Friedrich Nietzsche und Hannah Arendt (Christiana Senigaglia, Passau)

• Worldlessness and Ressentiment: Rethinking the Crisis of the Political in Hannah Arendt and Friedrich Nietzsche (Fillipe Moreno, São Paulo) 

• Freiheit bei Nietzsche und Arendt (Max Steinwandel, Berlijn)
  
  

Zaterdag 17 oktober

• Jenseits von Gut und Böse im Denken von Hannah Arendt und Friedrich Nietzsche (Henry Kerger, Münster)

• The Evil of Banality: Nietzsche and Arendt on Conformism (Erica Weitzman, Northwestern USA)

• The Central Political Fact of All Politics (Paul North, Yale, USA)

Zondag 18 oktober

• Der Mensch des Ressentiments und die Banalität des Bösen (Nietzsche | Arendt) 

• Nietzsche Einfluss auf Arendts politik-philosophische Theorie (Friedrich Weißbach, Berlijn)

• Vita aesthetica, Kunst, Bildung und politische Transformation bei Hannah Arendt und dem frühen Nietzsche (Simon Nordberg, Stuttgart)

• Heimatlosigkeit und Muttersprache. Ein Vergleich zwischen Friedrich Nietzsche und Hannah Arendt (Marta Vitola, Bologna)
  
  

De lezingen vinden plaats in het Nietzsche Dokumentationszentrum (NDZ) en het aangrenzende Nietzsche-Haus. Gelet op bovenstaande selectie is er al genoeg reden om af te reizen naar Naumburg!

Voor verdere gedetailleerde informatie:

https://www.nietzsche-gesellschaft.de/veranstaltungen/arendt-nietzsche-genealogien-affinitaeten-differenzen

Een blog uit 2015 geeft ook nog wat extra Arendt-vitamine: De nederigheid van het willen