Filosofie in het tragische tijdperk van de Grieken

Filosofie in het tragische tijdperk van de Grieken

Twee kleinere maar wel belangrijke werken uit de vroege periode van Nietzsche komen door de recente Nederlandse vertaling bij Boom uitgevers gelukkig weer meer in de belangstelling; Het dionysische wereldbeeld en Filosofie in het tragische tijdperk van de Grieken. Samen vormen ze een fraaie uitgave waarbij Maarten van Buuren de vertaling van dit klassieke werk over de voor-Socratische Griekse denkers voor zijn rekening nam. Dat vraagt naast een gedegen taalkennis ook de nodige souplesse. Nietzsche, de filosoof die geen leesteken…

Lees Meer Lees Meer

Die Macht des Willens

Die Macht des Willens

‘Was hätte aus ihr werden können! Sie war intelligent, durchsetzungsfähig und konnte Menschen begeistern…’ Zo klinkt het begin van de omslagtekst die het boek ‘Die Macht des Willens’ (Hanser Verlag 2019) over het leven van Elisabeth Förster-Nietzsche, siert. De zus van Nietzsche die de geschiedenis inging als de vervalster van de werken van haar broer en zijn denkwereld in verdraaide hapklare brokken opdiende aan de Nazi’s. De studie van Ulrich Sieg (Lübeck, 1960) wierp in het jaar van verschijnen (2019) met…

Lees Meer Lees Meer

Een kleine tentoonstelling over een groot thema

Een kleine tentoonstelling over een groot thema

Wat heeft Friedrich Nietzsche met het nationaalsocialisme te maken? Een groot thema dat al tot heel veel internationale studies heeft geleid. Ik schreef er al eens eerder een blog over (o.a.https://friedrichnietzsche.nl/nietzsche-blog/de-filosofen-en-het-nationaal-socialisme/). In Weimar stellen ze de vraag opnieuw centraal in een kleine tentoonstelling. Specifieker komen vragen aan bod zoals hoe het was om je met Nietzsche bezig te houden tijdens het Nazi tijdperk? En waarom konden zowel fascisten als antifascisten tegelijkertijd enthousiast over hem zijn? Je zou er eindeloos veel…

Lees Meer Lees Meer

Omvattend ‘Kommentar’ op Nietzsches Zarathustra en andere werken

Omvattend ‘Kommentar’ op Nietzsches Zarathustra en andere werken

Als geen ander weet Paul van Tongeren welke immense volumes de wereldwijde studies over werk en leven van Friedrich Nietzsche aannemen. En ook dat er geen einde aan komt, laat staan dat er iets van volledigheid in de studie over de werken van Nietzsche te behalen is. Toch zijn de forse studies ‘Nietzsche-Kommentar’ die bij De Gruyter verschenen (en nog gaan verschijnen) een wezenlijke en zeer omvangrijke hulp om Nietzsches werken en de vele interpretaties ervan verder te bestuderen. Tekst:…

Lees Meer Lees Meer

Het vijfde evangelie volgens Zarathoestra

Het vijfde evangelie volgens Zarathoestra

Gelijktijdig met de herziene editie van Aldus sprak Zarathoestra, een van de bekendste maar ook onbegrepen werken van Friedrich Nietzsche, heeft uitgeverij Boom een begeleidend boek uitgebracht met de titel Een boek voor iedereen en niemand. Nietzsches Zarathoestra lezen. Ruim 300 pagina’s aan visie, uitleg en duiding. Wat en wie is Nietzsches Zarathoestra om dit anno 2024 voor wenselijk dan wel noodzakelijk te achten? Het antwoord zit ‘m in het lezen van de bijdragen uit de hand van Gaila Pander, Paul van…

Lees Meer Lees Meer

‘Wij dwazen en onzinnigen,…

‘Wij dwazen en onzinnigen,…

….wij die niet weten waarom wij leven.’ Woorden van Louis Couperus uit diens ‘Ongebundelde werk’ die een zeer sterke associatie met Friedrich Nietzsche oproepen. Het is de titel van een artikel uit de Arabesken van december 2023, het tijdschrift van het Louis Couperus Genootschap, een bespreking die 22 februari 2020 op deze website verscheen (zie: Couperus en Nietzsche). Ik schreef dit artikel naar aanleiding van de biografie over Louis Couperus uit handen van Rémon van Gemeren uit 2016 (Uitg. Prometheus)….

Lees Meer Lees Meer

Nietzsches afrekening met…

Nietzsches afrekening met…

Voor vuurwerk hoef je niet altijd perse tot de laatste dag van december te wachten. Dat bleek voor mij afgelopen dagen wel weer na het lezen van Nietzsches afrekening, een fantasierijk boek dat 14 jaar na verschijnen pas recentelijk op mijn pad kwam. Auteur Ron Appeldoorn oogt ontspannen, net als het omslag waar over een ‘waaier aan verrassende, filosofische perspectieven’ wordt gesproken. Maar zoals wel vaker kan schijn bedriegen want de vraag dringt zich tijdens het lezen steeds weer opnieuw op;…

Lees Meer Lees Meer

Nietzsche als ’thema’ in de NRC

Nietzsche als ’thema’ in de NRC

In de NRC van vandaag, vrijdag 24 november, zijn in de Cultuur & Boeken bijlage een kleine vier pagina’s gevuld met tekst en beeld over Nietzsche. Het eerste artikel is uit de hand van Rosan Hollak.  Zij bezocht onlangs in Weimar de tentoonstelling ‘Nietzsche Privat’ (zie ook mijn aankondiging: Nietzsche Privat, eine unmögliche Ausstellung) en verwoordt in haar relaas de verbinding die zij voelde met de vervlogen tijden van Friedrich Nietzsche. Een stoel waar Nietzsche op heeft gezeten, de spiegel waarin…

Lees Meer Lees Meer

‘Voorbij goed en kwaad’ bij Boom Filosofie in een nieuwe vertaling

‘Voorbij goed en kwaad’ bij Boom Filosofie in een nieuwe vertaling

‘Vorspiel einer Philosophie der Zukunft’. Hoe zou je deze subtitel van Nietzsches Jenseits von Gut und Böse vertalen? Een voorspel dat volgens Nietzsches gedachte bij een filosofie hoort die nu nog niet aan de orde is maar in de toekomst zijn opwachting maakt? Maarten van Buuren die de nieuwe vertaling onder handen nam wijzigde het oude ‘van’ en ‘tot’ naar ‘voor’. Dus een voorspel voor een filosofie van de toekomst. Het komt hierdoor gevoelsmatig enigszins los te staan van het werk zelf. Het voorspel…

Lees Meer Lees Meer

‘Op weg naar een nieuw Nietzsche-beeld’

‘Op weg naar een nieuw Nietzsche-beeld’

Vandaag precies 33 jaar geleden eindigde in Sils Maria een Nietzsche congres waar de Nederlandse cultuurhistoricus en auteur Léon Hanssen uitgebreid, boeiend en beschouwend verslag van deed: Saulus of Paulus? Op weg naar een nieuw Nietzsche-beeld. Beschouwingen bij het Nietzsche-congres van 1990 te Sils Maria. Teruglezend heeft het een verbazingwekkende actualiteitswaarde hetgeen maar weer eens aantoont hoe unzeitgemäß Friedrich Nietzsche dacht en schreef. Unzeitgemäß, waardoor de resonantie onder zijn lezers ook een tijdloze was, momenteel is en waarschijnlijk nog lang blijven zal. Het is…

Lees Meer Lees Meer